وصیت شهدا

عوامل و زمینه‌های مؤثر در پیروزی عملیات بیت‌المقدس (کربلای 3)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

مربی، دانشکده تربیت جهادی، دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع)، تهران، ایران؛ mohajer470@gmail.com

چکیده

در حالی که اشغال خرمشهر توسط عراق به‌عنوان آخرین و مهم‌ترین برگ برنده این کشور برای وادار ساختن ایران به شرکت در هرگونه مذاکرات صلح تلقی می‌شد، آزادسازی این شهر می‌توانست سمبل تحمیل اراده سیاسی جمهوری اسلامی ایران بر متجاوز و اثبات برتری نظامی‌اش باشد. بر همین اساس، با توجه به این‌که منطقه عمومی غرب کارون آخرین منطقه مهمی بود که هم چنان در اشغال عراق قرار داشت، از یک‌سو فرماندهان نظامی ایران برای انجام عملیات در این منطقه اشتراک نظر داشتند، و از سوی دیگر عراق نیز که طراحی عملیات آزادسازی خرمشهر را پس از عملیات فتح­المبین قطعی و مسجل می‌پنداشت، با در نظر گرفتن اهمیت این شهر و جایگاه آن در دفاع از بصره، به‌ضرورت حفظ این منطقه معتقد بود.
با نظر به عملیات موفقیت‌آمیز بیت‌المقدس در سال 1361، می‌توان هدف از این پژوهش را، بررسی عوامل و زمینه‌های مؤثر در پیروزی عملیات بیت‌المقدس عنوان نمود. با توجه به ماهیت عنوان مقاله و در مسیر پاسخگویی به پرسش‌ اصلی، در این پژوهش از روش توصیفی- تحلیلی جهت بررسی موضوع استفاده شده است و از نظر نوع تحقیق در دسته پژوهش‌های کاربردی قرار دارد. روش و ابزار گردآوری اطلاعات و داده‌ها نیز به شیوه کتابخانه‌ای اسنادی و به شکل فیش‌برداری و نیز استفاده از منابع اینترنتی و همچنین بررسی مصاحبه با صاحب‌نظران این حوزه می‌باشد.
با تجزیه و تحلیل پرسش‌ این مقاله که عبارت است از؛ «عوامل و زمینه‌های مؤثر در پیروزی عملیات بیت‌المقدس کدامند؟» می‌توان پاسخ روشنی برای آن و پرسش‌های فرعی مرتبط ارائه نمود.بعد از بررسی و تحلیل عملکرد دو سازمان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش جمهوری اسلامی ایران و نیز تجزیه و تحلیل طرح‌ریزی، سازماندهی و هدایت و کنترل در این عملیات، می‌توان گفت نتایج تحقیق نشانگر آن است که همکاری، هماهنگی و اتحاد بین یگان‌های این دو سازمان به محوریت و فرماندهی مشترک در قرارگاه کربلاو نیز ریسک فرماندهی، اصل غافل‌گیری دشمن و سرعت بالای نیروهای عمل‌کننده باعث شد که چنین عملیات بزرگی با موفقیت، صد در صد به نتایج خود برسد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Review of the affective Factors and Contexts in Victory of the Bait al Moghaddas Operation (Karbala 3)

نویسنده [English]

  • Reza Shahgholian Ghahfarkhi
Instructor, Faculty of Jihadi Training, Imam Hossein University of Officer and Guard Training, Tehran, Iran; mohajer470@gmail.com
چکیده [English]

     While the occupation of Khorramshahr by Iraq was considered as the last and most important winner in forcing Iran to take part in any peace talks, its releasement could have been a symbol of the Islamic Republic's political will to the invade regime and prove the Islamic Republic of Iran’s military superiority.  Accordingly, as the western Karoun public area was the last major area still occupied by Iraq, on the one hand, Iranian military commanders agreed to operate in this area, and on the other hand, Iraq considered definitive that Iran will have operation to release Khorramshahr after the operation of Fath al-Mubin. So, because of the importance of Basra and its position in defending, Iraq believed in the need to preserve the area.
     Regarding the successful operation of Bait al Moghaddas in 1361, we can say that the purpose of this study is: to investigate the factors and contexts affecting the success of Bait al Moghaddas operation.  Due to the nature of the article title and in the way of answering the main question, in this research, a descriptive-analytical method has been used. In terms of the type of research, it is classified as an applied research. The method and tools for collecting information and data are also the library-documentary method, the form of a receipt, as well as the use of internet resources and the interviews with experts in this field.
     By analyzing the question of this article which is: "What are the factors and contexts that contribute to the success of Operation Bait al Moghaddas?" we can provide a clear answer to it and the related sub questions.  After analyzing the performance of the two Islamic Revolutionary Guard Corps and the Islamic Republic of Iran Army and analyzing the planning, organizing, and the control of this operation, the results show that the cooperation, correlation and unity between the two units with the organization's joint focus and command at Camp of Karbala, as well as the risk of command, attacking unawares and the high speed of the operating forces, led to such a successful operation with its complete outcomes.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sacred Defense
  • Factors and contexts of Victory
  • Guards Corps
  • Army of the Islamic Republic of Iran
  • Operation of Bait al Moghaddas
1- قرآن کریم.
2- امام خمینی8 (1382)، «صحیفه نور»، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی8.
3- حافظ‌نیا، محمدرضا(1389)، «مقدمه‌ای بر روش تحقیق در علوم انسانی»، تهران: انتشارات سمت.
4- ابراهیمی، خدایار(1394)؛ نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی در انتقال فرهنگ دفاع مقدس، دو فصلنامه مطالعات دفاع مقدس،سال اول، شماره اول.
5- نوروزی، محمدتقی(1385)، فرهنگ دفاعی-امنیتی، تهران، انتشارات سنا، مرکز مطالعات و پژوهش‌های مدیریت.
6- باقری، مصطفی(بی‌تا)، «تأثیرات فرهنگی دفاع مقدس»، تهران: پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس.
7- هیرو، دیلیپ(1390)، «طولانی‌ترین جنگ(رویارویی نظامی ایران و عراق)»، ترجمه علی‌رضا فرشچی و همکاران، تهران، نشر مرز و بوم (مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس).
8- بختیاری، مسعود(1380)، «عملیات بیت‌المقدس و آزادسازی خرمشهر»، تهران: انتشارات ایران سبز.
9- درودیان، محمد(1380)، «جنگ، بازیابی ثبات»، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی.
10- درودیان، محمد(1391)، «آغاز تا پایان»، تهران: مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس.
11- منصوری لاریجانی، اسماعیل(1391)، «آشنایی با دفاع مقدس»، تهران: انتشارات خادم‌الرضاG.
12- سوداگر، احمد(بی‌تا)، «جاده‌های سربی»، تهران: دفتر معارف جنگ.
13- جعفری، فتح‌ا...(1384)، «فصلنامه مطالعات جنگ ایران و عراق، نگین ایران»، سال سوم، شماره دوازدهم، تهران: انتشارات مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس.
14- رشید، غلامعلی(1379)، «هنر جنگ»، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه.
15- سپاه پاسداران انقلاب اسلامی(1378)، «از خرمشهر تا فاو»، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه.
16- علایی، حسین(1386)، «فصلنامه مطالعات دفاعی و امنیتی»، سال چهاردهم، شماره 49، تهران: انتشارات دانشگاه امام حسینG.
17- علایی، حسین(1391)، «روند جنگ ایران و عراق»، تهران، نشر مرز و بوم.
18- حبیبی، ابوالقاسم(1379)، «گزارش اجمالی سی‌وهشت عملیات بزرگ»، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه.
19- درودیان، محمد(1377)، «سیری در جنگ ایران و عراق»، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه.
20- مصاحبه خبرگزاری فارس با امیر سرتیپ مسعود بختیاری در تاریخ 4/3/1393.
منابع اینترنتی
21- وبگاه پژوهشگاه دفاع مقدس با تارنمای: www.Dsrc.ir.
22- پایگاه اطلاع‌رسانی باغ‌موزه دفاع مقدس با تارنمای:www.iranhdm.ir.
23- پایگاه اینترنتی فصلنامه نگین ایران با تارنمای: www.negineiran.ir.
24- درویشی، فرهاد(30/2/1395)، «عملیات بیت‌المقدس، حماسه‌ای برای تاریخ»، در پایگاه اینترنتی مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس با تارنمای www.defamoghaddas.ir.
25- سامانه متمرکز مجازی سپاه تهران بزرگ با تارنمای: www.alghadir.ghasam.ir.