وصیت شهدا

مطالعه و تحلیل میزان توجه به مفاهیم دفاع مقدس در کتاب‌های درسی رشته علوم انسانی (مقطع دوم متوسطه)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامعه شناسی، دانشکده علوم انسانی و قدرت نرم، دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع)، تهران، ایران؛ dsr.rashidi@gmail.com

2 دانشجو ی دکترای علم اطلاعات و دانش شناسی ، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران؛ yaser.faizolahy@gmail.com

چکیده

هدف از پژوهش حاضر تحلیل کمی میزان توجه به مفاهیم و ارزش‌های دفاع مقدس در کتاب‌های درسی رشته علوم انسانی مقطع دوم متوسطه (دبیرستان) در سال تحصیلی 97-96 می‌باشد. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه کتاب‌های رشته علوم انسانی است. روش پژوهش تحلیل محتوای کمی است.
نتایج پژوهش نشان داد که بیشترین مطلب در خصوص موضوع دفاع مقدس در کتاب‌های استان شناسی (31 استان) آمده است. پس از آن در کتاب آمادگی دفاعی مطالب بیشتری در خصوص دفاع مقدس آورده شده است. پس از آن نیز در کتاب‌های فارسی و ادبیات فارسی بیش از سایر کتاب‌ها به موضوع دفاع مقدس و ارزش‌های آن پرداخته‌شده است. در کتاب‌های فلسفه، منطق، تعلیمات ادیان الهی و اخلاق ویژه اقلیت‌های دینی، ریاضی و آمار، انسان و محیط‌زیست و کارگاه کارآفرینی و تولید نیز هیچ‌گونه اشاره‌ای به موضوع دفاع مقدس نشده است. در پایان نیز پیشنهاد‌هایی ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Studying and Analyzing the Attention to the Concepts of Sacred Defense in Humanities Textbooks (Secondary degree of high School’s Textbook)

نویسندگان [English]

  • Mohammad Reza Rashidi Al Hashem 1
  • Yasser Feizollahi 2
1 Assistant Professor of Sociology, Faculty of Humanities and Soft Power, Imam Hossein University of Officer Training and Guard Training, Tehran, Iran; dsr.rashidi@gmail.com
2 Ph.D. student of Information Science and Epistemology, Faculty of Management, University of Tehran, Tehran, Iran; yaser.faizolahy@gmail.com
چکیده [English]

The purpose of the present study is to analyze quantitatively the attention to the concepts and values ​​of sacred defense in secondary school humanities textbooks in high school in the scholastic year of 96-97.  The statistical population of the study includes all of humanities textbooks. The research method is quantitative content analysis.
     The results show that most of the articles on the subject of sacred defense have been found in the provincial books (31 provinces).  After that, in the book of defense preparation, the subject of sacred defense has been more mentioned and also its subjects and values has been mentioned ​​in Persian and Persian literature books. But, in the books of philosophy, logic, teachings of divine religions and ethics of religious for the minorities of religious, mathematic and statistic, human beings and environmental studying and also in the book of entrepreneurship and production workshops, there is no mention of sacred defense. At the end there are presented some suggestions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Quantitative Content Analysis
  • Textbooks
  • Sacred Defense
  • Humanities Sciences
  1. 1- افشار، عبدالله؛ سبحانی نژاد، مهدی (1393)؛ بررسی مفاهیم ایثار و شهادت در کتاب‌های درسی دوره ابتدایی. پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی، سال 22، دوره جدید، شماره 24
  2. 2- دژپخش، بهنام (1394)؛ بررسی میزان توجه به دفاع مقدس در کتب درسی علوم اجتماعی دوره متوسطه اول ایران – پایان‌نامه کارشناسی ارشد – دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت
  3. 3- رضوی، عبدالحمید (1394)؛ تحلیل محتوای کتاب‌های درسی «دینی» و «ادبیات فارسی» دوره متوسطه براساس مؤلفه‌های دفاع مقدس... اسلام و پژوهش‌های تربیتی. سال هفتم، شماره اول، پیاپی 13. ص 91 – 112.
  4. 4- رعنایی، محمد، (1387)؛ بررسی داستان‌نویسی در ادبیات دفاع مقدس – پایان‌نامه کارشناسی ارشد – دانشگاه تربیت معلم سبزوار
  5. 5- سبحانی نژاد، مهدی؛ جعفری هرندی، رضا (1386)؛ بررسی و تحلیل میزان توجه به مفاهیم دفاع مقدس در کتاب‌های درسی دوره ابتدایی و راهنمایی. دوماهنامه علمی پژوهشی دانشور رفتار. سال چهاردهم، شماره 27، ص 39 – 54.
  6. 6- سبحانی نژاد، مهدی؛ یوزباشی، علیرضا (1386)؛ بررسی میزان توجه به مفاهیم فرهنگ ایثار و شهادت در محتوای کتاب‌های درسی فرهنگ اسلامی و تعلیمات دینی دوره راهنمایی کشور. مجموعه مقالات همایش ملی ایثار و شهادت، فرصت‌ها و چالش‌ها در حوزه‌های فرهنگ، اقتصاد و سیاست، مازندران: دانشگاه مازندران.
  7. 7- صباغیان، زهرا (1384)؛ معلم، دفاع مقدس و کتب درسی. نشریه نگاه وزارت آموزش و پرورش، شماره 261.
  8. 8- کریپندورف، تحلیل محتوا مبانی روش‌شناسی، ترجمه هوشنگ نایبی، تهران، نشر نی، 1383
  9. 9- مرزوقی، رحمت‌الله؛ فولاد چنگ، محبوبه (1390)؛ ارزیابی برنامه درسی دوره ابتدایی از منظر فرهنگ ایثار و شهادت. مجموعه مقالات اولین نشست علمی بررسی جایگاه فرهنگ ایثار و شهادت در نظام تعلیم و تربیت کشور. شیراز: دانشگاه شیراز.
  10. 10- معروفی، یحیی؛ یوسف زاده، محمدرضا، (1388)؛ تحلیل محتوا در علوم انسانی. راهنمای عملی تحلیل کتاب‌های درسی، همدان، سپهر دانش.
  11. 11- مقام معظم رهبری، بیانات در دیدار اعضای دفتر پژوهش و گسترش فرهنگ جبهه 16/10/1370 دیده شده در khamenei.ir.
  12. 12- مقام معظم رهبری، بیانات در دیدار مسئولان دفتر هنر و ادبیات مقاومت 25/04/1370 دیده شده در khamenei.ir.
  13. 13- ملکی، حسن، 1379، مبانی برنامه‌ریزی درسی آموزش متوسطه، تهران، سمت.