وصیت شهدا

واکاوی نقش منافقین در جنگ ایران و عراق با تاکید بر آموزه های نهج البلاغه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه معارف،واحد تهران شمال،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران.

چکیده

نفاق به عنوان یکی از آسیب‌های بنیادین اجتماعی، ریشه در انگیزه‌های مادی و دنیوی دارد و در اندیشه امیرالمؤمنین (ع)، از منظر اخلاقی و اجتماعی به‌شدت مورد نکوهش قرار گرفته است. در دوران دفاع مقدس، سازمان مجاهدین خلق (منافقین) با اتخاذ رویکردی مرموز و همراهی با رژیم بعث عراق در طول هشت سال جنگ تحمیلی، نقشی مخرب در تقابل با هموطنان خود ایفا کرد که جایگاه تاریخی آن‌ها را در حافظه جمعی ایرانیان تثبیت کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد کاربردی و با بهره‌گیری از روش اسنادی و تحلیل محتوای کیفی، به دنبال پاسخگویی به این مسئله است که نقش منافقین در جنگ ایران و عراق، با تکیه بر آموزه‌های نهج‌البلاغه، چگونه قابل تبیین است؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که فعالیت‌های این گروه شامل جاسوسی، تبلیغات انحرافی، اجرای عملیات‌های تروریستی و خرابکارانه، حمایت از سرکوب اقلیت‌های مذهبی و قومی در عراق و انجام حملات مسلحانه تهاجمی بوده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Analyzing the role of the hypocrites in the Iran-Iraq war with an emphasis on the teachings of Nahj al-Balagha

نویسنده [English]

  • asghar rajabi dehborzoei
Department of Education ,NT.C.,Islamic Azad University, Tehran,Iran
چکیده [English]

Hypocrisy is one of the most significant social phenomena, rooted in materialistic and worldly motivations. Throughout the Nahj al-Balagha, Imam Ali (AS) discusses hypocrisy and strongly condemns it. One of the most enigmatic groups during the Sacred Defense era was the Mojahedin-e Khalq (MEK), whose impact on the collective memory of the Iranian people remains indelible. This was particularly evident through their collaboration with the Ba’ath regime of Iraq during the eight-year Imposed War, where they fought alongside the enemy against their own compatriots. Therefore, this applied research employs documentary and qualitative content analysis methods to address the following question: What was the role of the MEK in the Iran-Iraq War, as viewed through the teachings of the Nahj al-Balagha? The findings indicate that their role included espionage, spreading false propaganda, conducting terrorist and sabotage operations, assisting in the suppression of Shiites and Kurds in Iraq, and carrying out armed offensive operations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • The teachings of Nahj al-Balagha
  • false propaganda
  • Iran-Iraq war
  • suppression of Shiites
  • hypocrites
نهج‏البلاغه
آمدی، ابوالفتح. (1383). غررالحکم و درر الکلم، قم: دارالحدیث.
ابن منظور، محمد بن مکرم. (1414 ق). لسان العرب، بیروت: دارالفکر.
احمدی روحانی، حسین. (1389)، سازمان مجاهدین خلق ،تهران:موسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی
امینی، علیرضا و ابوالحسن شیرازی، حبیب‏الله. (1395). تحولات سیاسی اجتماعی ایران (از رضاشاه تا انقلاب اسلامی)، تهران: نشر قومس.
بزرگ‏زاده،حسین. (1387). نفاق و منافقین از منظر قرآن، فصلنامه دین و سیاست، شماره 17، صص 83-57
تهرانی،صادق. (1387). از مجاهدین خلق تا منافقین، تهران: کتاب همشهری.
خداشاهی، مهدی؛ مجیدی، سید محمود و ذوالفقاری، مهدی. (۱۳۹۹). تأملی بر آسیب‏شناسی کیفری جرم جاسوسی در نظام کیفری ایران. فصلنامه جامعه‏شناسی سیاسی  ایران.
دانایی‏فرد، حسن و امامی، سیدمجتبی. (1386). استراتژی‏های پژوهش کیفی: تأملی بر نظریه‏پردازی داده‏بنیاد، دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی، شماره 2، صص 272-247
درودیان،محمد. (1376). آغاز تا پایان، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ.
راستگو، علی اکبر. (1390). مجاهدین خلق در آیینه تاریخ، تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (1412ق). مفردات ألفاظ القرآن، بیروت: دار القلم ـ الدار الشامیة.
رهبر، فرهاد، سیف، الله مراد و فرج‏الله‏زاده، محمد. (1399). تبیین گفتمان اندیشه‏ها، آراء، نظرات و رهنمودهای حضرت امام خامنه‏ای مدظله در زمینه مقابله با تحریم‏های  اقتصادی، فصلنامه علمی مطالعات بین رشته‏ای دانش راهبردی، سال دهم، شماره 40، صص 354-319
سادات، سید محمود و فتاحی، مریم (1401). عوامل جذب زنان به سازمان مجاهدین خلق ایران (1357-1360)، پژوهشنامه متین، سال 24، شماره 94، صص 127-107
سبحانی، محمدحسین. (1383). روزهای تاریک بغداد، کلن: کانون آوا، جلد اول.
صادقی، سید سعید و جمشیدی، عبدالصاحب. (۱۴۰۰). واکاوی نقش ایالات متحده آمریکا در جنگ ایران و عراق، فصلنامه مطالعات دفاع مقدس و نبردهای معاصر، شماره ۵، صص۳۰۲-۲۸۱
فوزی، یحیی. (1386). استراتژی و عملکرد سازمان مجاهدین خلق در برخورد با جمهوری اسلامی، فصلنامه متین، دوره 9، شماره 34، صص 112-89 
قوی، نیره و امامی، اعظم. (1399). کاربست نظریه کاریزماتیک ماکس وبر در تحلیل سازمان مجاهدین خلق (منافقین)، فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، دوره17، شماره 62، صص 50-29
کلینی، محمد بن یعقوب. (1375). اصول کافی، ترجمه محمدباقر کمره‏ای، قم: نشر اسوه.
کریمی، رضا و میرحسینی، یحیی. (1401). نقد برداشت‌های سازمان مجاهدین‌خلق از نهج‌البلاغه، فصلنامه مطالعات فهم حدیث، سال نهم، شماره 17، صص 257-237
مجلسی، محمدباقر. (1386). بحارالانوار، بیروت: داراحیاء التراث العربی.
مکارم شیرازی، ناصر و همکاران. (1390). پیام امام امیرالمؤمنین(ع)، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
هاشم‏ز‏هی،هاشم، یاحی، رسول و هاشم‏زهی، سمیه. (۱۴۰۲). نقش طبقه کارگر ایران در پشتیبانی از جنگ تحمیلی در روایت مطلعان، فصلنامه علمی دفاع مقدس و نبرد‏های معاصر، شماره ۹، صص۱۸-۱.