وصیت شهدا

کاربست مفهوم پایداری و مقاومت با محوریت آزادی فلسطین در ادبیات جهان اسلام (طراحی یک مدل عملگرا)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات انگلیسی، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران، ایران. Nozenzahra@gmail.com

2 دانش آموخته روابط بین الملل، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.

3 دکتری علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

چکیده

ادبیات پایداری شاخه‌ای از ادبیات است که دو مفهوم نهادینه شدة مبارزه و مقاومت را در بطن خود دارد. مبارزه با مجموعة ظلم و ستم، استبداد و اختناق که هدف اصلی آن تحقق آزادی و رهایی بوده و مقاومت نیز تا نیل به این هدف مورد تأکید این نحله از ادبیات است. در این راستا، مسألة فلسطین، تهییج مبارزان فلسطینی و ستایش مقاومت آنان و نیز ترسیم چهرة اشغالگران صهیونیستی یکی از مهمترین تجلی‌های ادبیات مقاومت قلمداد می‌شود. شاعران بسیاری این موضوع را به انحاء مختلف در قالب آثار منظوم و منثور فارسی و عربی مطرح نمودند. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، کاربست مفهوم پایداری و مقاومت با موضوع فلسطین و طراحی یک مدل عملگرا در این رابطه است. پژوهش حاضر، از نظر هدف، توسعه‌ای؛ از لحاظ رویکرد، کیفی و بر اساس فراترکیب انجام می‌شود. بر این اساس، جامعة آماری پژوهش، شامل مجموعه مقالاتی است که در بازة زمانی سال‌های 1392 تا 1402 شمسی و با موضوعیت ادبیات پایداری و مبارزه مردم فلسطین به چاپ رسیده‌اند، می‌باشد. نویسندگان با جستجو در میان پایگاه‌های علمی مطرح داخلی تعداد 66 مقاله را از میان 148 مقاله برگزیده و پس‌ از تحلیل‌ محتوای آنها، مقوله‌ها و مفاهیم استخراج شده و اولویت‌‌سنجی آنان نیز با بهره‌گیری از روش آنتروپی شانون انجام شد. براساس یافته‌های پژوهش، 32 مفهوم در قالب‌ 8 مقوله‌ شناسایی‌ و‌ در قالب دو دسته‌ عوامل‌ سلبی و عوامل ایجابی تفکیک شدند. مفاهیم سلبی، به ترتیب شامل مفاهیمی همچون: نقض گستردة حقوق بشر از سوی صهیونیست‌ها، انتقاد شدید از سکوت جوامع بین الملل، نفی هرگونه سازش، نفی جامعة غفلت زده و مفاهیم ایجابی نیز به ترتیب شامل مواردی همچون:گذار ازهویت عربی به هویت اسلامی، بسط مرجعیت شهامت و شهادت‌طلبی، ائتلاف و اتحاد، تحقق وعدة الهی(ترسیم افق روشن پیروزی) می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Applying the Concept of Sustainability and Resistance with a Focus on the Liberation of Palestine in the Literature of the Islamic World (Designing a Pragmatic Model)

نویسندگان [English]

  • Seyedeh Zahra Nozen 1
  • Zahra Pakzad 2
  • Abdolreza Alishahi 3
1 Associate Professor , Department of English Language and Literature, Amin University, Tehran, Iran. Nozenzahra@gmail.com
2 Master of International Relations, University of Gilan, Rasht, Iran.
3 PhD in Political Science, Faculty of Law and Political Science, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Resistance literature is a branch of literature that embodies the ingrained concepts of struggle and resistance. This genre focuses on combating oppression, tyranny, and despotism with the primary objective of achieving freedom and liberation, with resistance emphasized until this goal is attained. Within this context, the issue of Palestine, the mobilization of Palestinian fighters, the admiration of their resistance, and the depiction of the Zionist occupiers' image are considered some of the most significant manifestations of resistance literature. Numerous poets have addressed this theme in various forms of Persian and Arabic poetry and prose.
This study aims to apply the concepts of sustainability and resistance concerning Palestine and to design a pragmatic model in this context. The present research is developmental in its objective and qualitative in its approach, conducted through meta-synthesis. The statistical population includes a collection of articles published from 2013 to 2023 on the subject of resistance literature and the Palestinian struggle. The authors selected 66 articles out of 148 from prominent domestic scientific databases and, after content analysis, extracted the categories and concepts, prioritizing them using Shannon's entropy method.
Based on the research findings, 32 concepts were identified and categorized into eight themes, which were further divided into two groups: negative and positive factors. The negative concepts include extensive human rights violations by the Zionists, severe criticism of the international community's silence, rejection of any compromise, and the denial of a heedless society. The positive concepts include the transition from Arab identity to Islamic identity, the expansion of the authority of bravery and martyrdom-seeking, coalition and unity, and the realization of the divine promise (depicting a bright horizon of victory).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Liberation of Palestine
  • Literature
  • Sustainability
  • Islamic World
  • Palestine
  • Resistance

مراجع

  1. ابراهیمی دینانی، (1400). فیلسوفان یهودی و یک مسئلة بزرگ. چاپ ششم، تهران: انتشارات هرمس.
  2. ارجستانی، محمد؛ چگینی، اشرف و قوجه‌زاده، علیرضا. (1401). «نگاهی تطبیقی بر ادبیات مقاومت و پایداری در شعر قیصر امین‌پور و کمال ناصر». جستار نامه: ادبیات تطبیقی، 6(21)، 158-184.
  3. افخمی ستوده، مرضیه. (1401). حماسه در آینه ادبیات پایداری. تهران: انتشارات تدبیر.
  4. اور، تمرا بی. (1402). منازعة فلسطین و اسرائیل. ترجمة پریسا صیادی، چاپ سوم، تهران: انتشارات ققنوس.
  5. ایزانلو، امید.(1402). «رمان «باب الشمس»سدی دربرابر «رژیم حقیقت» صهیونیسم(خوانشی بر اساس تاریخ‌گرایی نوین)» ادب عربی، 15(4)، 1-23.
  6. بیدج، موسی. (1402). ترانه‌های وطن و تبعید؛ گزینه شعر معاصر فلسطین. تهران: انتشارات سورة مهر.
  7. پیری، نوید؛ ترک‌شوند، مهدی و اسکندری، علی‌اصغر. (1397). «تأثیر پایداری فلسطین بر گفتمان انسانی در دیوان فدوی طوقان». ادب عربی، 10(2)، 291-309.
  8. ترابی، ضیاءالدین. (1398). آشنایی با ادبیات مقاومت جهان. چاپ سوم، تهران: انتشارات بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش های دفاع مقدس.
  9. سیفی، محسن. (1398). همسو با حماسه؛ سیری در ادبیات مقاومت. تهران: انتشارات به نشر.
  10. طاقتی احسن، نرگس.(1401).بررسی وتحلیل شعر سمیح القاسم، شاعر معاصر فلسطین درگستره ادبیات مقاومت. تهران: انتشارات کلمات.
  11. طلعت، وحید. (1400). ادبیات پایداری در آیینه شعر سپید. چاپ دوم، تهران: انتشارات آدالار.
  12. فرهودی مقدم، محمدرامبد. (1401). خاورمیانه و پارادایم سایکس پیکو. تهران: انتشارات مادیار.
  13. کاکایی، عبدالجبار. (1397). آوازهای نسل سرخ: نگاهی به‌ شعر معاصر ایران از 1357 تا 1367. چاپ سوم، تهران: انتشارات موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
  14. کاوسی، سبحان؛ ایزانلو، امید و خسروی، سمیرا. (1400). «واکاوی جلوه‌های بیداری و مقاومت در اشعار مرید البرغوثی». ادبیات دفاع مقدس، 5(8)، 99-112.
  15. ملاابراهیمی، عزت. (1396). شعر معاصر فلسطین؛ از آغاز تا اشغال. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  16. میراحمدی چناروئیه، منصور و صابر، عقیل. (1402). «جامعه‌شناسی معرفت ادبیات مقاومت فلسطین». رهیافت‌های سیاسی و بین ‌المللی، 14(4)، 107-128.
  17. میرزائی، وحید؛ انصاری، نرگس و شیخی، علیرضا. (1401). «بررسی انسجام در ساختار نحوی شعر مقاومت (مطالعه موردی شعر بسیسو، فیتوری و صائغ)». نقد ادب معاصر عربی، 12(22)، 165-183.
  18. واعظی، حسن.(1396). نبرد نابرابر؛ روندظهور وسقوط رژیم صهیونیستی. چاپ چهارم، تهران: انتشارات سروش.
  19. Christie, D. (2024). Efficient estimation of directional wave buoy spectra using a reformulated Maximum Shannon Entropy Method: Analysis and comparisons for coastal wave datasets. Applied Ocean Research, (142), 1-23.
  20. Johnson, M., & Abdi Tabari, M. (2023). A research synthesis and meta-analysis. Journal of System, (118), 193-209.
  21. Killion, K., Harris, J., & Duffy, V. (2023). Caregiver perceptions of snacks for young children: A thematic synthesis of qualitative research. Journal of Appetite, (188), 41-56.
  22. Saraiva, P. (2023). On Shannon entropy and its applications. Kuwait Journal of Science, 50(3), 194-199.
مطالعات دفاع مقدس و نبردهای معاصر
دوره 6، شماره 10
شهریور 1403
صفحه 295-323

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار