وصیت شهدا

تحلیل همبستگی بین مؤلفه‌های دفاع مقدس و امنیت امرزی (مطالعه موردی: شهرستان خداآفرین)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. ebrahimamooyi5@gmail.com

2 دانشجوی دکتری جغرافیای انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. akbarhamidi70@ut.ac.ir

3 استادیار شهرسازی، گروه پدافند غیرعامل، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران. r.afsari@sndu.ac.ir

چکیده

مرزها اغلب با تهدیدات خارجی متعددی مواجه‌اند. به‌طوری‌که اتکاء صرف بر امنیت نظامی و تقویت بنیه‌های دفاعی برای جلوگیری از چالش‌های مرزی به تنهایی کفایت نمی‌کند. در حالی که بررسی این موضوع می‌تواند نقطه شروعی برای تحقیقات علمی جدید شود. هدف تحقیق حاضر، تحلیل روابط میان شاخص‌های امنیت مرزی و مؤلفه‌های دفاع مقدس در شهرستان مرزی خداآفرین است. روش پژوهش حاضر توصیفی ـ تحلیلی و نوع تحقیق به لحاظ ماهیت، کاربردی است. روش گردآوری داده‌ها کتابخانه‌ای و پیمایشی است. جامعه آماری تحقیق شامل کارشناسان، مسئولان و شهروندان مرزنشین شهرستان خداآفرین است. حجم نمونه آماری براساس جمعیت شهرستان و از طریق «قاعده کلاین» و «آزمون کوکران» برابر با «384» نفر تعیین شد. روش نمونه‌گیری به‌صورت سهمیه‌ای می باشد. پردازش داده‌ها با توجه به اهداف و ماهیت سؤالات از طریق آزمون تی تست، آنالیز همبستگی و رگرسیون چند متغیره انجام شد. نتایج نشان می‌دهد که شاخص‌های مرتبط با «امنیت مرزی» در سطح منطقه خداآفرین از وضعیت مناسبی برخوردار می‌باشد. هم‌چنین مولفه‌های دفاع مقدس در سطح منطقه خداآفرین بر اساس دیدگاه پاسخ گویان حاکی از آن است که تمامی گویه‌ها بالاتر از حد متوسط بوده و اقدامات موثری در راستای ارتقای ارزش‌های دفاع مقدس انجام شده ‌است. در نهایت، با وجود این‌که معیشت زندگی و سطح رفاه مرزنشینان در منطقه چندان مطلوب نبوده اما میان «مؤلفه‌های دفاع مقدس» و «امنیت مرزی» همبستگی مثبتی دیده می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Correlation analysis between the components of sacred defense and border security (case study: Khodaafrin county)

نویسندگان [English]

  • Ebrahim Amou 1
  • akbar hamidi 2
  • rasoul afsari 3
1 Master of Geography and Urban Planning, Faculty of Geography, University of Tehran, Tehran, Iran. ebrahimamooyi5@gmail.com
2 PhD student in human geography, University of Tehran, Tehran, Iran. akbarhamidi70@ut.ac.ir
3 Assistant Professor of Urban Development, Department of Passive Defense, Higher National Defense University, Tehran, Iran. r.afsari@sndu.ac.ir
چکیده [English]

Borders often face multiple external threats. So that relying on military security and strengthening defense foundations alone is not enough to prevent border challenges. While examining this issue can become a starting point for newscientific research. The aim of the present research is to analyze the relationship between the indicators of border security and the components of holy defense in Khoda Afarin border city. The current research method is descriptive-analytical and the type of research is practical in nature. The data collection method is library and survey. The statistical population of the research includes experts, officials and border residents of Khodaafrin city. The size of the statistical sample was determined as 384 people based on the population of the city and through Klein's rule and Cochran's test. The sampling method is quota. Data processing was done according to the objectives and nature of the questions through t-test, correlation analysis and multivariate regression. The results show that the indicators related to "border security" are in good condition at the level of Khodaafrin region. Also, the components of holy defense at the level of Khodaafrin region, based on the opinion of the respondents, indicate that all the items are above average and effective measures have been taken in order to promote the values of holy defense. Finally, despite the fact that the livelihood and welfare level of the border dwellers in the region is not very favorable, a positive correlation can be seen between the "components of sacred defense" and "border security".

کلیدواژه‌ها [English]

  • : border security
  • holy defense components
  • border stability
  • Khoda-afarin county
احمدی، مهدی و محمدی، غلامرضا (1393). شناسایی، اولویت‌بندی و تعیین عوامل موثر بر انگیزه‌ها و نیازهای گردشگری دفاع مقدس،  فصلنامه مطالعات راهبردی بسیج، دوره 17، شماره ۶۵، صص 140-115.
التیامی‌نیا، رضا (1400). تحلیل گفتمانی و جامعه‌شناختی دفاع مقدس و تاثیر آن در تقویت همبستگی، وحدت و قدرت ملی، فصلنامه پژوهش‌های انقلاب اسلامی، دوره 10، بهار 1400، شماره 36، صص 35-9.
اولاد، هادی، الهی منش، محمد حسن و پریزاد، رضا (1400). دفاع مقدس؛ کنش ـ واکنش‌های جمعی و ارتقای پایدار همبستگی اجتماعی، نشریه مطالعات انقلاب اسلامی، دوره ۱۸، شماره ۶۴، صص 66-47.
ایزدی، مصطفی، مراد پیری، هادی، حاتمی، حمید رضا و سهرابی، حسین (1399). ترویج فرهنگ دفاع مقدس، آسیب‌شناسی، ارائه مدل و راهکارها، مجله سیاست دفاعی، دوره 25، شماره 99، صص 152-119.
بدیع، برتران و پی‌یر بیرن بوم (۱۳۸۷). جامعه شناسی دولت، ترجمه احمد نقیب زاده، تهران: نشر قومس.
پوستین‌چی، زهره (1401). تأثیر متقابل عوامل فرهنگی ـ اجتماعی و دفاع مقدس، فصلنامه مطالعات دفاع مقدس دوره 8، شماره 1، شماره پیاپی (۲۹)، صص 136-111.
جهانگیری، سعید، گروسی، ناصر و خالقی‌نژاد، مریم (۱۳9۹). واکاوی تأثیر موقعیت ژئوپلیتیک ایران در عرصه جهانی به‌ویژه دفاع مقدس، فصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس، دوره 6، شماره 1، صص 30-9.
رحمانیان کوشککی، مهدی، خسروی، حمید و زارعی، یعقوب (1398). بررسی و تحلیل ارتباط جهانی شدن، کیفیت زندگی و احساس امنیت اجتماعی در مناطق مرزی (مورد مطالعه: سکونتگاه‌های مرزی روستایی شهرستان هیرمند)، فصلنامه امنیت پژوهی، دوره 18، شماره 67، صص 79-53.
رحمانی، غلام‌عباس، هادی طحان، محسن، عالیشوندی، اعظم و صادقی، الهه (1400). سرمایه‌های اجتماعی و معنوی دفاع مقدس، دوفصلنامه مطالعات دفاع مقدس و نبردهای معاصر، دوره 3، شماره 5، صص 280-245.
رستمی، افشین، امیری، علی و عباسی، حامد (1400). تحلیل ژئوپولیتیک راهبرد شرق مدیترانهِ جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر دفاع مقدس، فصلنامه علمی پژوهش‌های راهبردی سیاست، دوره 10، شماره 39، صص 72-39.
رمضانی، مهدی و حافظی‌صفت، محمد (1399). بررسی تحلیلی مهم‌ترین عوامل پیروزی دفاع مقدس در مقایسه با جنگ دوم ایران و روسیه، دو فصلنامه مطالعات دفاع مقدس و نبردهای معاصر دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین (ع) دوره 3، شماره 5، صص 160-115.
رفیعی، حسن‌رضا (1400). نیم‌نگاهی بر حضور سلحشوران ژاندارمری در هشت سال دفاع مقدس، فصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس، دوره 7، شماره 1 (پیاپی 25)، صص 107-79.
زرقانی، سیدهادی (1387). عوامل ژئوپلیتیکی مؤثر بر امنیت مرزی با تأکید بر مرز شرقی ایران و افغانستان، فصلنامه راهبرد دفاعی، سال ششم، شماره 20، 161-131.
سلطانی‌نژاد، ایوب و سلطانی‌نژاد، امیر (1394). بررسی نقش مدیریت بحران در کاهش آسیب‌پذیری خرده نظام‌های اجتماعی جنگ ایران و عراق، مجله سیاست دفاعی، دوره 23، شماره 4، صص 218-191.
سلیمانی، مجید، اسلامی، مهدی(1401). الگوی عوامل فرهنگی اجتماعی دفاع مقدس، دوفصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس و نبردهای معاصر دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع) سال چهارم، شمارة هفتم، پاییز و زمستان صص 1-30
عزیزی، محمد، (1391). تحلیل مشارکت اقشار مختلف در دفاع مقدس، فصلنامه پژوهشنامه دفاع مقدس، دوره 1، شماره 2.
علایی، حسین (1373). علل موفقعیت مدیران (فرماندهان) در دفاع مقدس، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
علیپور، عباس، سعادتی، حسن، رادمهر، محسن(1400). تبیین ژئوپلیتیکی عوامل تنش و منازعه در بروز جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، دوفصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس و نبردهای معاصر دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع) سال سوم، شماره چهارم، بهار و تابستان، صص 1-33
عندلیب، علیرضا (1396). درس‌ها و آموزه‌های مهندسی جنگ در دفاع مقدس: الگوی مدیریت جهادی ـ علمی برای نوسازی بافت‌های فرسوده شهری، دوفصلنامه مدیریت شهری، شماره 48، 48-31.
کریمی پور، یدالله (1394). جغرافیا؛ نخست در خدمت صلح (نگرشی به مناسبات ایران و همسایگان)، نشر انتخاب، تهران.
کریمی پور، یدالله ( ۱۳۷۹). ایران و همسایگان،انتشارات جهاد دانشگاهی واحد تربیت معلم،تهران.
کشیشیان سیرکی، گارینه (1400). تأثیر سرمایه اجتماعی بر امنیت ملی در دوران دفاع مقدس، فصلنامه مطالعات دفاع مقدس دوره 7، شماره 1، شماره پیاپی (۲۵)، صص 53-29.
متقی، افشین و قربانی سپهر، پریسا (1400). هیدرودیپلماسی در عمل: چالش رودخانه‌های مرزی ایران و نتایج امنیتی ـ انتظامی آن، فصلنامه جغرافیا، دورۀ 19، شمارۀ 71، صص 87-63.
محمدی فاتح، اصغر (1397). مقاله ترویجی فراتحلیل پژوهش‌های دفاع مقدس در دهه گذشته (ارزیابی روش‌شناختی صد مقاله پژوهشی)، فصلنامه مطالعات دفاع مقدس دوره 4، شماره 4، شماره پیاپی (۱۶)، صص 22-9.
محمدی فاتح، اصغر و شاه حسینی، رضا (1399). شناسایی حوزه‌های دانشی دفاع مقدس و تعیین سهم آن‌ها در حفظ و نشر ارزش‌ها در گام دوم انقلاب اسلامی، دوفصلنامة پاسداری فرهنگی انقلاب اسلامی، دوره 10، شماره 21، صص 354-327.
مرکز آمار ایران (1395). نتایج تفصیلی سرشماری عمومی نفوس و مسکن، بخش جمعیت، شهرستان خداآفرین.
منصورفر، کریم (۱۳۸۷). روش های پیشرفته آماری. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
منصوری لاریجانی، اسماعیل (1391). آشنایی با دفاع مقدس، پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس، تهران.
مولائی آرانی، مهدی و باقری کنی، مصباح الهدی (1395). بررسی عوامل جهت‌دهنده سرمایه اجتماعی در دوران دفاع مقدس، فصلنامه مدیریت اسلامی، سال ۲۴، شماره ۲، صص 103-77.
مهدوی، مسعود و طاهرخانی، مهدی (۱۳۸۳). کاربرد آمار در جغرافیا، تهران: قومس.
میر جلیلی، علی محمد، کمال صحرائی اردکانی، حمیده سادات موسویان (1391). وطن‌دوستی از دیدگاه قرآن و روایات، فصلنامه کتاب قم، دوره 2، شماره 5.
نظامی‌پور، قدیر (1401). هستی‌شناسی و معرفت‌شناسی سیاست خارجی ایران دوران دفاع مقدس، فصلنامه مطالعات دفاع مقدس دوره 8، شماره 1، شماره پیاپی (۲۹)، صص 59-35.
 
Binder, C. (2017). Border Disputes Through Ill-Defined Borders: Maritime Territorial Conflicts and Their Impact on Security.
Fateai, E., Mosavi, S., Imani, A.A. (2012). Identification of anthropogenic influences on water quality of Aras River by multivariate statistical techniques. In: Proceedings of the 2nd International Conference on Biotechnology and Environment Management IPCBEE, Vol. 42. No. 1.
Fazelpoor, k., Yousefi, S., Martínez-Fern´andez, V., de Jalon, D.G. (2021). Geomorphological evolution along international riverine borders: The flow of the Aras River through Iran, Azerbaijan, and Armenia, Journal of Environmental Management, Vol. 290, 112599.  https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2021.112599.