وصیت شهدا

الگوی عوامل فرهنگی اجتماعی دفاع مقدس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامعه شناسی، پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)، قم، ایران؛ sociosol@yahoo.com

2 استادیار ادبیات، پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)، قم، ایران؛ M.eslami@isri.ac.ir

چکیده

دفاع مقدس نقطة عطفی در تاریخ انقلاب اسلامی ایران می باشد که متأثر از عوامل مختلف فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و مدیریتی به پیروزی رسید. هدف از این نوشتار، ارائه الگوی عوامل فرهنگی اجتماعی دفاع مقدس است. روش پژوهش، از نوع تحلیل مضمون می باشد.  برای تحلیل داده ها از سه نوع کدگذاری توصیفی، تفسیری و یکپارچه سازی استفاده شد. کدها در نهایت از طریق تطابق همگونی در داده­ها، اعتبارسنجی گردید. بنا بر یافته­های این پژوهش، مهم­ترین عوامل اجتماعی دفاع مقدس شامل وحدت و همبستگی، اخوت و برادری، نقش امام ره، حضور در صحنه، میهن دوستی، بسیج اقشار مختلف و نیروهای اجتماعی، عزت و سربلندی، امر به معروف و نهی از منکر، حضور زنان، سالخوردگان، جوانان، روحانیون، نقش دانشجویان، فرهنگیان، اقوام، کارگران، الگوها و نهادهای انقلابی و عوامل فرهنگی شامل ایمان و توکل، ولایت مداری، تاب آوری، ایثار، اخلاص، روحیه انقلابی، روحیه جهادی، بصیرت، نمادها، تبلیغات و هنر بود. نتایج پژوهش برای مراکز تبلیغاتی و فرهنگی نیروهای مسلح احصاء گردید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The pattern of cultural and social factors of holy defense

نویسندگان [English]

  • majid soleimani 1
  • Mehdi eslami 2
1 PhD in Sociology and member of the academic staff of Imam Sadiq Research Institute of Islamic Sciences (AS), sociosol@yahoo.com
2 PhD in literature and member of the scientific faculty of Imam Sadiq Research Institute of Islamic Sciences (A.S.).
چکیده [English]

Holy Defense is a turning point in the history of the Islamic Revolution of Iran, which has reached victory under the influence of various cultural, social, political, and administrative factors. The purpose of this article is to provide a model of cultural and social factors of holy defense. The research method was thematic analysis. Three types of descriptive, interpretive and integration coding were used for data analysis. The codes were finally validated through homogeneity matching in the data. According to the findings, the most important social factors of holy defense include: unity and solidarity, brotherhood and brotherhood, the role of Imam Rah, presence on the stage, patriotism, mobilization of different classes and social forces, honor and pride, enjoining what is good and forbidding what is bad. The presence of women, the presence of the elderly, the presence of young people, the presence of clergymen, the role of collegians, the role of educators, ethnic groups, workers, models and revolutionary institutions, and cultural factors included: faith and trust, stewardship, resilience, sacrifice, sincerity, revolutionary spirit, jihadi spirit, insight, symbols, propaganda and art. The research results can be used for the propaganda and cultural centers of the armed forces.

کلیدواژه‌ها [English]

  • model
  • social factors
  • cultural factors
  • sacred defense
  1. النجفی الجواهری، الشیخ محمدحسن (1362). جواهر الکلام فی شرح شرائع الإسلام. جلد 21، ترجمه عباس قوچانی، ناشر: دار إحیاء التراث العربی، محل نشر: بیروت.
  2. به کوشش بخش جبهه و جنگ روزنامه جمهوری اسلامی (1376). منظومه زینبیه. انتشارات مرکز فرهنگی سپاه.
  3. پوستین­چی، زهره (1401). «تأثیر متقابل عوامل فرهنگی اجتماعی و دفاع مقدس». فصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس، دوره 8، شماره 1، شماره پیاپی 29، صص 111-136.
  4. جمشیدیان، مرتضی (1375). خودشکنان (مجموعه خاطرات). کنگره بزرگداشت سرداران شهید استان اصفهان و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، لشکر 14 امام حسین (ع).
  5. خامنه‌ای، سید علی، بیانات در دیدار با اقشار مختلف جامعه.
  6. خودسیانی، مصطفی؛ مراد پیری، هادی و خان احمدی، اسماعیل (1391). «بررسی نقش رهبری و فرماندهی نظامی در دفاع مقدس و جنگ آینده از منظر فرماندهان عالی جنگ». مجله سیاست دفاعی، ش 81، صص 69-108.
  7. دهخدا، علی‌اکبر (1375). لغتنامه دهخدا. جلد اول، تهران: انتشارات امیرکبیر.
  8. دهنوی، علیرضا (1372). برزخ اسارت (مجموعه خاطرات). حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی.
  9. راودراد، اعظم (1390). نظریه‌های جامعه‌شناسی هنر و ادبیات. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  10. رحیمی، محمدرضا (1376). حدیث ماندگار (گزیده‌ای از وصایای شهدای استان تهران). نشر شاهد با همکاری کمیتة انتشارات کنگره بزرگداشت سرداران و شهدای استان تهران.
  11. رفسنجانی، علی‌اکبر (1376). خطبه‌های نماز جمعه. دفتر نشر معارف انقلاب اسلامی.
  12. رفیع پور، فرامرز (1377). توسعه و تضاد. تهران: شرکت سهامی انتشار.
  13. روزنامه اطلاعات جبهه (1366)، شماره 42.
  14. روزنامه اطلاعات (1366).
  15. روزنامه جمهوری اسلامی (1365).
  16. شعبانی سارویی، رمضان (1394). «طراحی و تدوین الگوی فرهنگ دفاع مقدس». فصلنامه مطالعات ملی، سال شانزدهم، شماره 3، صص 45-62.
  17. عبدالله خانی، علی (1392). نظریه‌های امنیت. تهران: مؤسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر.
  18. مافی، فرزانه (1376). آشنایان ناآشنا. کنگره نقش زنان در دفاع و امنیت.
  19. متقی، تقی (1375). ما آن شقایقیم (مجموعه خاطرات). انتشارات مرکز فرهنگی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی.
  20. مجله پیام انقلاب، شماره 86، خرداد 1362؛ شماره 347، مهر 1375.
  21. مجله سروش، صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران، شماره 555، 28 اردیبهشت 1370.
  22. محسنیان راد، مهدی (1385). ارتباط‌شناسی. تهران: سروش.
  23. محققی، محمدعلی و دیگران (1397). «فرهنگ و ارزش‌های دفاع مقدس حضور عزتمند و ارزش‌آفرین و فرهنگ‌ساز جامعه سلامت در دفاع مقدس». نشریه علمی پژوهشی فرهنگستان علوم پزشکی، سال دوم، شماره 4، صفحات 522-562.
  24. معصومی، سید امیر (1375). بالین نور (مجموعه خاطرات پزشکان، پرستاران و امدادگران در جنگ تحمیلی). موسسه چاپ و انتشارات حدیث.
  25. مک کوایل، دنیس و ویندال، سون (1388). مدل‌های ارتباطات جمعی. ترجمه گودرز میرانی، دفتر پژوهش‌های رادیو.
  26. موسوی خمینی، روح‌الله، بیانات در دیدار با اقشار مختلف جامعه.
  27. وکیلی، عباسعلی و دیگران (1374). مقاومت در اسارت. ستاد رسیدگی به امور آزادگان.
  28. mindef (٢٠٠٤).Factsheet-About Total Defense: https://www.nas.gov.sg/archivesonline/data/pdfdoc/ MINDEF_٢٠٠٤٠٢٠٧٠٠١_٢.